سخت پوستان Shell fish شامل نرم تنان ،‌ Mollusks و كروستاسه آ Crustaceans میباشد .
نرم تنان خود شامل صدف خوراكی
Oyster، حلزون های دوكفه ای و صدف های باریك كه در داخل یك لاك یا صدف سخت از كربنات كلسیم زندكی كرده و اغلب در یك نقطعه ثابت و بیحركت می باشند . كروستاسه ها شامل میگو Shrimp لابستر Labster( شاه میگو ) ‌و خرچنگ (crabs) ‌است وسطح خارجی بدن آنها از پوست كتینی سخت پوشیده شده كه در سراسر بدن ادامه داشته و بوسیله تعدادی از حلقه های سخت كه از طریق یك لایه خارجی نازك و قابل انعطاف كه به یكدیگر متصلند ،‌شكل گرفته است . این لایه خارجی سخت ومحكم از نظررشد ظاهرا”‌یك مانع اساسی محسوب شده ،‌ولی با جدا شدن و افتادن تمام لایه خارجی سخت بدن در
دوره های منظم این مشكل برطرف گردیده ، بنحوی كه زمانی كه پوسته كاملا”‌جدا میگردد ، بلافاصله بدن با جذب آب از پوسته سریعا”‌رشد كرده و پس از متورم شدن ، با ان
باشتن و ذخیره سازی كلسیم درمدت كوتاهی و توسط باز جذب از پوسته كه از چندین ساعت تجاوز نمیكند ،‌مجددا پوسته سخت تشكیل میگردد و لذا افزایش دفعات پوست اندازی Moulting رشد تامین میگردد.

میگوها جانورانی خونسرد هستند كه مجموعه فعالیتهای فیزیولوژیكی آنها مطابقت با محیط آبزی دارد . درجه حرارت داخلی بدن با درجه حرارت محیط یكی است . بطور كلی میگوها در آب های كم عمق دریاها بین 27 تا 180 متری ودر خلیج فارس بین 15 تا 22 متری ودرمناطقی كه از نظر طبقات تحت الارضی سست ونرم باشند . زندگی می كنند . طول بدن میگو از 7 تا 15 سانتی متر بوده كه از دو طرف بهم فشرده شده و از دو قسمت سر و سینه (Cephlothorox)‌كه بهم چسبیده و متصل می باشد و قسمت شكمی یا دم تشكیل شده است قسمت سرو سینه شامل كاراپاس ، روستروم یا خار،‌چشم مركب ، آنتن و آنتنك های كوچك ،‌پاهای حركتی یا پریوپودها و دهان كه بین مائدیبول ها قرار دارد،‌كه بلافاصله به مری ومعده ختم میشود . قسمت سرو سینه از نظر غذائی فاقد ارزش است ومعمولاً پس از صید از بخش شكمی جدا میگردد . قسمت شكمی یا دمی شامل شش بند است كه شامل قسمت عضلانی ، گوشتی و خوراكی میگو است وسطح خارجی آن از قطعات كتینی پوشیده شده و درقسمت تحتانی وزیرین هركدام پاهای شناگر یا باله های شنا بصورت برگ مانند وجود دارد . ضمنا” ‌انتهای دم به دم بادبزنی یا باله پره ای ختم میشود كه شامل تلسون یا خاردمی است . روده در سطح پشتی در داخل گوشت و زیر پوسته كتینی امتداد می یابد . از نظر جنسی میگوها دارای دوجنس نر وماده و از صفات جنسی متمایز برخوردارند. درزمان تخم ریزی میگوهای ماده ، كیسه اسپرم را ازمیگوی نر دریافت كرده و دراندام ماده خود ذخیره می كند .و وقتی كه آماده تخم ریزی شد ، از كف دریا به سمت بالا شروع به شنای حلقوی كرده و با حركات شدید پاهای شناگر ،‌تخمك ها و كیسه های اسپرم را رها كرده و به لقاح خارجی كمك می كنند . البته تخم ریزی در 2 تا 7 دقیقه معمولا”‌بین ساعت 8شب و 6 صبح انجام میگردد . هر میگو قادر است بین 200000 تا 2000000 تخم را در دریا رها سازد. معمولا”‌میگوها در طول سال تقریبا”‌ همیشه تخم ریزی داشته ، ‌ولی بیشترین مقدار آن در اوائل بهار و اواخر تابستان انجام میگیرد . تخم پس از خارج شدن وطی لقاح خارجی با تقسیم سلولی مراحل مختلفی از قبیل : ‌مرحله ناپلیوس ،‌مرحله زوآ‌، مرحله مایسیس و مرحله post larveaرا نموده و پس از 120 تا 170 روز به مرحله بلوغ رسیده وروانه بازار می گردد . بطور كلی میگوها جانورانی ضعیف و كند ذهن می باشند ودرخارج از آب بسرعت و درظرف كمتر از 4 دقیقه تلف می شوند .
میگو نسبت به آب شیرین فوق العاده حساس بوده وادامه زندگی در آن برایش مقدور نیست . از نظر غذائی همه چیز خوار
است وبرحسب مراحل رشد از فیتوپلانكتون ،‌جلبك ها ،‌دیاتومه ها ،‌لارو نرم تنان ،‌صدف ها و كرم های گرد تغذیه می كند . عمر آنها معمولا”‌12 تا 25 ماه است و رنگ بدن میگو در بین اعضاء‌ یك گونه هم ثابت نبوده و بسته به شرایط محیط از قبیل :‌درجه حرارت ،‌درجه شوری ،‌نوع غذای مصرفی ،‌رنگ محیط و ابتلاء ‌به بیماریهای مختلف ممكن است تغییر كند.

پراكندگی میگوها و مناطق زیست :

میگوها گسترش جهانی داشته ودر دریاها ،‌آبهای شور و شیرین از نواحی استوائی تا مناطق قطبی یافت می شوند . اكثر گونه های دریائی در آبهای كم عمق ، یا نسبتا”‌نیمه عمیق و عموما”‌بصورت دسته جمعی زندگی میكنند . روزها در بستر و زیر رسوبات كف دریا مخفی شده و شبها برای شكار طعمه از پناهگاه خارج می شوند . بهمین دلیل صیادان در بیشتر مناطق دنیا شب هنگام جهت صید میگو به دریا می روند . ازنقطه نظر مكان زیست سه گروه میگو در آب وجود دارد :

1- گونه های موجود در آب سرد وشور معمولا”‌میگوهای شمال میگویند و ارقام عمده صید این نوع میگوها عمدتا”‌مربوط به تولید میگوی اروپا است ودرنواحی آلاسكا ،‌كانادا ،‌ شمال ژاپن ،‌آمریكا ،‌اروپا شمالی و غیر ه صید می شود .

2- گونه های موجود در آب گرم و شور یا میگوهای حاره ای كه بخش اعظم میگوهای را تشكیل می دهد كه وارد بازار تجارت جهانی می شود . این نوع میگوها در آبهای ساحلی خلیج فارس ، بخش جنوبی ایالات متحده آمریكا سواحل غربی آفریقا ،‌آمریكای مركزی و نواحی شرقی وغربی سواحل آمریكای جنوبی و آسیا جنوب شرقی یافت می شوند.
3- گونه های موجود در آب شیرین كه اكثرا”‌ از رودخانه ها و دریاچه ها به نواحی استوائی و گرمسیری می آیند ،‌غالبا”‌در همین نواحی رشد كرده و بزرگ می شوند ،‌ودرتجارت جهانی از اهمیت چندانی برخوردار نمی باشند.

میگوهای خلیج فارس

امروزه منابع عظیم آبی ،‌علاوه بر تامین بخشی از نیاز غذائی كشور های پیشرفته ،ا‌ر نظر اقتصادی و سیاسی نیز اهمیت ویژه ای یافته است . كشور پهناور ایران با حدودد2792 كیلومتر مرز آبی در جنوب وشمال جزء معدود كشورهائی است كه از این نعمت سرشار الهی برخوردار است . دریای عمان و خلیج فارس این آبراه سرشار از مواهب خدادادی ،‌با مساحتی حدود 239000 كیلومتر مرز آبی حدود 1800 كیلومتر از دماغه گواتر آغاز و تا اروند رود ادامه یافته است . آب رودخانه های دجله وفرات و كارون به آن می ریزد و عمق سواحل آن از 20 متر تجاوز نمیكند واز اهمیت ویژه ای جهت صید میگو برخوردار است . با توجه به اظهارات كارشناسان شیلات تاكنون بیش از 10نوع میگو در آبهای خلیج فارس صید و شناسائی شده كه مشهورترین آن لابستر یا شاه میگو است(‌Panulirus homarus) كه وزن آن به حدود یك كیلوگرم می رسد و درسواحل صخره ای دریای عمان صید میشود .

از انواع میگوهای خلیج فارس می توان گونه های مشهور زیر را نام برد:

1- میگوی صورتی Penaeus semisulcatus

2- میگوی هندی Panaeus indicus

3- میگوی موزی Penaeus merguiensis

4- میگوی سفید Metapenaeus affinis

5- میگوی خنجری Parapenaopsis stylifera

گونه میگوی صورتی بالغ بر 80% صید صنعتی ناوگان صیادی خلیج فارس را تشكیل می دهد و گونه های میگوی هندی و موزی نیز جزء‌گونه های غالب صید در دریای عمان و تنگه هرمز به شمار می روند . بنابراین بیشتر كارهای تحقیقاتی ایران بر روی این 3 گونه استوار است .

تاریخچه پرورش میگوی در جهان :

قدمت پرورش میگو نسبتا”‌طولانی است ،‌اما پرورش تجارتی آن به سالهای نخست دهه 1960 میلادی وبه كشور ژاپن برمی گردد. ودر كشور آسیای جنوب شرقی از قبیل :‌تایلند ،‌فلیپین ،‌اندونزی ،‌سنگاپور ،‌مالزی،‌هند ،‌كشورهای مكزیك ،‌پاناما،‌كاستاریكا،‌واكوادور،‌پرو پرورش میگو رشد سریع یافته است . درایران نیز حدود 14سال است كه پرورش میگو شروع شده و سایتهای بسیار بزرگی در استانهای خوزستان ،‌بوشهر ،‌هرمزگان , سیستان و بلوچستان و گلستان آمده است .

نوشته شده در تاریخ جمعه 23 تیر 1391    | توسط: Reza Naserian    | طبقه بندی: تکثیر و پرورش ابزیان،     | نظرات()

اشتراک این مطلب در :